Το φετινό σχέδιο δράσης που εμπλέκει τη σχολική βιβλιοθήκη και εμπίπτει στον άξονα Διδασκαλία, μάθηση και αξιολόγηση, προκύπτει από την ανάγκη ενίσχυσης της φιλαναγνωσίας και της λογοτεχνικής καλλιέργειας των μαθητών μέσα από την ουσιαστική αξιοποίηση του λογοτεχνικού βιβλίου, το οποίο θα λειτουργήσει ως αφετηρία για πολυαισθητηριακές, διαθεματικές και βιωματικές δραστηριότητες που θα φέρουν τους μαθητές σε επαφή με τη λογοτεχνία με τρόπο ζωντανό, ευχάριστο και ενεργητικό.
Το σχέδιο αποσκοπεί στην αναβάθμιση των μαθησιακών διαδικασιών και στην προώθηση ενός σχολικού περιβάλλοντος που κινητοποιεί, εμπνέει και ενθαρρύνει τη δημιουργική έκφραση.
Κεντρικοί στόχοι του σχεδίου είναι:
- η καλλιέργεια της αγάπης για την ανάγνωση και η ενίσχυση της αναγνωστικής αυτοπεποίθησης,
- η ανάπτυξη αισθητικής καλλιέργειας, ενσυναίσθησης και δημιουργικής σκέψης,
- η προώθηση της κριτικής και προφορικής έκφρασης μέσα από συζητήσεις, δραματοποιήσεις και δημιουργική γραφή,
- η ενίσχυση συνεργατικών πρακτικών μάθησης με αφετηρία το λογοτεχνικό κείμενο.
Η δράση μεταφέρει τη βιβλιοθήκη στην τάξη και παράλληλα την τάξη στη βιβλιοθήκη και στους εξωτερικούς χώρους του σχολείου, δημιουργώντας πολλαπλά περιβάλλοντα ανάγνωσης και έκφρασης. Επιπλέον, η συνεργασία με γονείς, τοπικούς φορείς, βιβλιοθήκες, συγγραφείς ή καλλιτέχνες ενισχύει τη σύνδεση του σχολείου με την κοινότητα, προωθώντας την πολιτιστική ταυτότητα και την κοινωνική συνοχή. Έτσι, το σχολείο λειτουργεί ως ανοικτός χώρος γνώσης, δημιουργίας και πολιτισμού.
Ε΄τάξη- "Μαύρη Καλλονή"
Οι μαθητές της Ε' τάξης ασχολούνται με το λογοτεχνικό βιβλίο "Μαύρη Καλλονή" της Άννας Σιούελ.
Αρχικά ήρθαν σε μία πρώτη επαφή, ξεφυλλίζοντας διάφορες εκδόσεις του βιβλίου. Εντόπισαν ομοιότητες και παρατήρησαν διαφορές σε εικονογράφηση, εξώφυλλα και τρόπο παρουσίασης του κάθε κεφαλαίου σε αυτές. Κατέγραψαν εικονογράφους και εκδόσεις, επικεντρώνοντας την προσοχή τους στη συγγραφέα, για την οποία αναζήτησαν πληροφορίες.
Βασισμένοι σε παρατήρηση και έρευνα, συμπλήρωσαν ένα φύλλο εργασίας καταλήγοντας στο συμπέρασμα ότι η συγκεκριμένη συγγραφέας έγραψε μόνο αυτό το βιβλίο με κάποιο σκοπό. Το φύλλο εργασίας και η βιογραφία της συγγραφέως, μαζί με εικόνες από τα εξώφυλλα των διαφόρων εκδόσεων του βιβλίου συγκεντρώθηκαν σε ένα ατομικό τετράδιο όπου θα βρίσκονται όλες οι δραστηριότητες πάνω στο βιβλίο.
Ακολούθησε η μεγαλόφωνη ανάγνωση του βιβλίου στην τάξη από τις εκπαιδευτικούς και στη συνέχεια ως σκυταλοδρομία ανάγνωσης στον κήπο του σχολείου μας από τους μαθητές. Πιο συγκεκριμένα, πραγματοποιήθηκε ως περίπατος με μονοπάτι ανάγνωσης (story walk).
Έπειτα οι μαθητές ασχολήθηκαν με την ίδια την ιστορία του βιβλίου, τους ήρωες και τα γεγονότα. Μέσα από pdf του βιβλίου (που προτείνει το ΙΕΠ), από αντίτυπα του ίδιου βιβλίου διαφόρων εκδόσεων και από προβολή της ταινίας που βασίζεται στο βιβλίο, οι μαθητές κατέγραψαν τους ήρωες, τα βασικά γεγονότα και έφτιαξαν μόνοι τους δραστηριότητες στο ατομικό τετράδιό τους που αφορά στη Μαύρη Καλλονή. Έφτιαξαν κρυπτόλεξο, λαβύρινθο, σταυρόλεξο, ζωγράφισαν και αντιστοίχισαν. Στη συνέχεια, ακολούθησαν δραστηριότητες εξαγωγής συμπερασμάτων όσον αφορά στα βαθύτερα νοήματα της ιστορίας που ήθελε να περάσει η συγγραφέας και τον σκοπό που εξυπηρετούσε το γεγονός ότι έγραψε μόνο αυτό το βιβλίο.
Δημιούργησαν φύλλο βιβλιοπαρουσίασης με μικρό ερωτηματολόγιο, αξιοποιώντας τις γνώσεις που κατέκτησαν από κεφάλαιο στο διδακτικό βιβλίο της Γλώσσας της Ε' Δημοτικού, το οποίο δούλευαν παράλληλα με το βιβλίο της Μαύρης Καλλονής.
Μετά έγινε ανάγνωση και επεξεργασία του βιβλίου μαζί με δραστηριότητες/ παιχνίδια πάνω σε αυτό στα Γερμανικά, από την εκπαιδευτικό των Γερμανικών.
Β΄τάξη- "Ο Μικρός Πρίγκηπας"
Παρουσιάστηκε στους μαθητές-τριες το λογοτεχνικό βιβλίο με τίτλο "Ο Μικρός Πρίγκιπας" που έστειλε το Υπουργείο Παιδείας για τα παιδιά της Β΄ Δημοτικού, με στόχο την ανάπτυξη της φιλαναγνωσίας. Ενημερώθηκαν για το σχέδιο δράσης που υλοποιείται τη φετινή χρονιά στο σχολείο μας, με θέμα την αξιοποίηση του λογοτεχνικού βιβλίου προκειμένου να ενισχυθεί η αγάπη των παιδιών για την ανάγνωση.
Έγινε συζήτηση και καταγραφή των κανόνων ήσυχης ανάγνωσης, καθώς και των δικαιωμάτων του βιβλίου και του αναγνώστη.
Τα παιδιά με τις εκπαιδευτικούς τους έφτιαξαν ένα ημερολόγιο ανάγνωσης και δραστηριοτήτων για την καλύτερη οργάνωσή τους.
Σε επόμενη ώρα παρατήρησαν το εξώφυλλο του Μικρού Πρίγκιπα, το σχολίασαν, περιέγραψαν τον ήρωα με διάφορα επίθετα καθώς και το πώς μπορεί να νιώθει (σύνδεση με το μάθημα της γλώσσας-επίθετα και με τα εργαστήρια δεξιοτήτων- συναισθήματα). Έφτιαξαν, επίσης, στον πίνακα ιδεοθύελλα με τις προβλέψεις τους για την υπόθεση του βιβλίου.
Τον συγγραφέα και εικονογράφο του βιβλίου , Αντουάν ντε Σεντ- Εξιπερί, τον γνώρισαν μέσα από το αφιέρωμα που υπάρχει στις τελευταίες σελίδες του βιβλίου.
Στη συνέχεια άρχισε η ανάγνωση, αρχικά μεγαλόφωνα στην τάξη από τις εκπαιδευτικούς. Συνεχίστηκε με τα παιδιά να διαβάζουν μεταξύ τους κομμάτια που είχαν προετοιμάσει στο σπίτι (φιλαράκια ανάγνωσης) και με ανάγνωση στην αυλή του σχολείου καθισμένοι κάτω από τα δέντρα.
Οι μαθητές έφτιαξαν το δικό τους εξώφυλλο για την ιστορία του Μικρού Πρίγκιπα, το
εικονογράφησαν και συμπλήρωσαν τα απαραίτητα στοιχεία που πρέπει να υπάρχουν σε ένα εξώφυλλο βιβλίου (τίτλος, όνομα συγγραφέα και εικονογράφου).
Με αφορμή το μάθημα της Γλώσσας και την ενότητα «Προσοχή! Τι λέει εκεί;» δημιούργησαν αφίσες που ενημέρωναν για την θεατρική παράσταση του Μικρού Πρίγκιπα στην πόλη μας. Τις επιμελήθηκαν με ιδιαίτερη προσοχή και φρόντισαν να αναγράψουν όλες τα απαραίτητες πληροφορίες που συνθέτουν μια αφίσα.
Τέλος, έκοψαν αστέρια και έφτιαξαν έναν έναστρο ουρανό γράφοντας πάνω στ΄ άστρα τις μέχρι τώρα εντυπώσεις τους για το βιβλίο (βιβλιοκριτική).
Γ΄τάξη- "Παραμύθι χωρίς όνομα"
Οι μαθητές της Γ΄ τάξης ταξιδεύουν φέτος στον κόσμο του λογοτεχνικού βιβλίου «Παραμύθι χωρίς όνομα» της Πηνελόπης Δέλτα.
Στην αρχή υπήρχαν κάποιες επιφυλάξεις για το αν η ιστορία θα κατάφερνε να κερδίσει το ενδιαφέρον των παιδιών, όμως όσο προχωρά η ανάγνωση, διαπιστώνεται με χαρά ότι το βιβλίο τα έχει ενθουσιάσει και το ταξίδι τους συνεχίζεται με όλο και μεγαλύτερη ανυπομονησία.
Η πρώτη επαφή ξεκίνησε από το εξώφυλλο! Οι μαθητές το παρατήρησαν προσεκτικά, γνώρισαν τους συντελεστές του βιβλίου (συγγραφέα-εικονογράφο), έκαναν υποθέσεις για τον τίτλο και την ιστορία και στη συνέχεια άφησαν τη φαντασία τους ελεύθερη, δημιουργώντας τα δικά τους εξώφυλλα.
Διαβάζοντας το πρώτο κεφάλαιο, ζωγράφισαν τις σκηνές που τους έκαναν τη μεγαλύτερη εντύπωση, ενώ στο δεύτερο κεφάλαιο γνώρισαν και κατέγραψαν τους ήρωες της ιστορίας.
Η ανάγνωση είναι σε εξέλιξη και γίνεται με πολλούς τρόπους: τα παιδιά ακούν το κείμενο από τον/την εκπαιδευτικό, διαβάζουν μόνα τους, συνεργάζονται με τους συμμαθητές τους και κάποιες φορές απολαμβάνουν την ιστορία ακόμα και στον κήπο του σχολείου!
Μαθητές και εκπαιδευτικοί συνεχίζουν να διαβάζουν με ενθουσιασμό μέχρι να φτάσουν στο τέλος του βιβλίου!
